Paul Temple and Steve

Een recensie door Raymond Van Haelst

“Lost Paul Temple Radio Serials”

cd Paul Temple and SteveOp 5 augustus 2010 bracht BBC een remake uit van het achtdelig hoorspel “Paul Temple and Steve”. Dit hoorspel behoort tot de zogenaamde “Lost Paul Temple Radio Serials”: Paul Temple-hoorspelen uit de legendarische jaren ‘40,’50 en ‘60, die niet bewaard gebleven zijn. Eerder werden er ook al remakes op de markt gebracht van “Paul Temple and the Sullivan Mystery” ( 2006) en “Paul Temple and the Madison Mystery” (2008). Om de leemte van de verloren gegane Paul Temples zo getrouw mogelijk in te vullen, neemt BBC voor deze remakes geen toevlucht tot de nieuwste technologieën, maar gebruiken zij microfoons, geluidstechnieken en tunes van 60 jaar geleden. Iedere aflevering wordt op de traditionele manier van vroeger met een korte samenvatting door een ‘speaker’ ingeleid. Het resultaat is verrassend authentiek. Wie vreest dat “Paul Temple and Steve” daardoor ouderwets, gedateerd of wat dan ook in de oren klinkt, komt voor een verrassing te staan. Wat we te horen krijgen is helder, fris, gevarieerd en met bijzonder veel zorg gemaakt. De achter- en voorgrondgeluiden worden tot in de kleinste details uitgewerkt. Dichter bij de realiteit is nauwelijks denkbaar. Een kopje koffie wordt niet enkel ingeschonken, je hoort de spelers er ook effectief aan slurpen. Straatrumoer of restaurantgeluiden zijn gedetailleerd uitgewerkt. In de geheimzinnigste scénes is er een zeer goed evenwicht gevonden tussen stiltes en verdachte of krakende geluiden, zodat de spanning vaak te snijden is. En wat is het gezellig om Paul en Steve zich in bed te horen rondwentelen. De luisteraar voelt zich van in zijn comfortabele zetel als het ware in het middelpunt van de actie geplaatst. En actie is er in overvloed! Francis Durbridge bedenkt de ene spannende en verrassende scène na de andere. Er gaat geen aflevering voorbij of ergens valt er wel een dode te betreuren.

Durbridge trekt alle registers open

halfmoonstreetOp een doodgewone voorjaarsavond in de maand april bezoekt Sir Graham Forbes, de flat van Paul en Steve in Half Moon Street, Mayfair, Londen. Er zijn sterke aanwijzingen dat een internationale bendeleider, bekend onder de naam dokter Belasco, bezig is met het opzetten van een terreurnetwerk in het Verenigd Koninkrijk. Forbes vraagt Pauls hulp bij het opsporen van Belasco. Al gauw vindt Paul een aantal aanwijzingen die in de richting van Belasco wijzen. Maar wie de beruchte misdadiger is blijft ook voor hem lange tijd een vraagteken. Tot de laatste aflevering natuurlijk duidelijkheid verschaft en Paul het mysterie tot verbazing van Belasco zelf, oplost.
Francis Durbridge schreef het verhaal in 1947. Hij had toen net “Paul Temple and the Gregory Affair“ uitgebracht en zou in datzelfde jaar nog “Mr. and Mrs. Temple” en “Paul Temple and the Sullivan Mystery” afwerken. Het was zijn meest creatieve periode en dat is er goed aan te horen. In “Paul Temple and Steve” trekt Durbridge alle registers van suspense en onvoorspelbare wendingen wagenwijd open. Het verhaal neemt van bij de aanvang een daverende vaart en die laat de luisteraar niet meer los tot de beruchte dokter Belasco definitief ontmaskerd en uitgeschakeld is.

Crawford Logan in de huid van Paul Temple

Crawford-StevensonVoor de derde maal kruipt Crawford Logan in de huid van Paul Temple. Logan is een gedroomde keuze. Zijn interpretatie van Temple is nagenoeg perfect te noemen en doet ons de legendarische en alom geprezen Peter Coke, die gedurende 30 jaar Paul Temple gestalte gaf, zowaar vergeten. Gerda Stevenson is een geloofwaardige Steve, alhoewel moet gezegd worden dat zij niet hetzelfde natuurlijke charisma van Margaret Westbury en Eva Janssen weet te bereiken. We horen haar ook iets té theatraal “Oh!” en “Aauw” roepen en de manier waarop ze telkens een vraag begint met “Paul? ….”, vind ik soms iets té nadrukkelijk klinken. Maar ze heeft een aangename, hartelijke en warme stem en op haar timing, dictie en uitspraak valt hoegenaamd niets aan te merken. Haar rol is in dit hoorspel trouwens van cruciaal belang. Als Paul in een gevaarlijke situatie zijn revolver vergeten is, blijkt Steve degene te zijn die attent genoeg was om er één mee te nemen. En laat het duidelijk zijn dat het uiteindelijk Steve is die Belasco niet de kans geeft om door de mazen van het net te glippen, iets wat van haar beroemde echtgenoot niet kan gezegd worden! Sir Graham Forbes wordt vertolkt door de ervaren acteur Gareth Thomas. Met zijn gerijpte, ietwat hese maar vooral zeer ernstig klinkende stem is hij ideaal geknipt om gestalte te geven aan de grote baas van Scotland Yard. Ook de overige spelers brengen allemaal zeer behoorlijke vertolkingen. De meeste typeren hun rol met een aparte tongval of stembuiging zodat zij door de luisteraar meteen herkend kunnen worden zonder dat hun naam telkens moet worden herhaald. Traditiegetrouw staat het verloop van de verhaallijn die Francis Durbridge uittekent wars van iedere geloofwaardigheid. Soms voegt hij spannende scénes toe zonder dat die in de logica van het verhaal passen. Zo kan je je afvragen door wie, wanneer en waarom er een bom in Paul en Steve’s flat terecht komt. Waarom Paul alleen achter Belasco aan gaat, terwijl hij op dat moment een hoop agenten van Scotland Yard bij zich heeft om de geduchte misdadiger mee te helpen inrekenen? De slotscène vertoont dan weer sterke gelijkenissen met Alfred Hitchcocks: “Shadow of a Doubt” (1943). Francis Durbridge wist blijkbaar goed waar hij zijn mosterd halen moest!

Bedgeheimen

Er valt in dit hoorspel zeker ook humor te beleven. Enkele voorbeelden ter illustratie: Graham Forbes waagt zich, weliswaar een beetje schoorvoetend, in de badkamer van Paul terwijl die een bad aan het nemen is. Wat we ons erbij mogen voorstellen als Paul vervolgens aan Forbes vraagt om hem de handdoek aan te reiken terwijl hijzelf uit het bad stapt, mag de luisteraar zelf inkleuren. Het doet in ieder geval denken aan de befaamde historie tussen Franklin Delano Roosevelt en Winston Churchill tijdens WO II, toen FDR op de badkamerdeur van Churchill klopte terwijl die zich in zijn blootje stond te verschonen. Waarop Sir Winston riep: “Kom er gerust in! Voor de president van de Verenigde Staten heeft de eerste minister van het Verenigd Koninkrijk geen geheimen”. In de slaapkamer van Paul en Steve komen we zelfs enkele leuke bedgeheimpjes te weten: Paul heeft bijvoorbeeld geen behoefte aan lakens en “snurkt als een varken”. Aan het einde van de achtste aflevering wanneer Paul, Steve en Forbes samen zitten, verspreekt Crawford Logan zich domweg. Gerda Stevenson moet er om lachen en corrigeert hem spontaan, waarna ze alle drie in een luide lach schieten. In plaats van de dialoog opnieuw in te spreken, heeft producer Patrick Rayner ervoor gekozen om de scène er onveranderd in te laten, wat zeer amusant is. Voor de attente Nederlandse luisteraar is het zeker ook amusant om de engelstalige Charlie tot tweemaal toe: “Okidoki” te horen zeggen. En wij die dachten dat Donald de Marcas de enige was die er zich van bediende! Meer zelfs: wie heel goed luistert hoort ook Paul Temple dit magische woord in de mond nemen.

Een mooi verzorgde cd box

Het geheel, wordt in een mooie box met 4 cd’s (iedere cd bevat twee afleveringen) gepresenteerd. Het bijhorende cd-boekje bevat naast de rolverdeling (waarbij op een onvergeeflijke manier vergeten wordt wie Charlie speelt!) ook een bio van Francis Durbridge.
Je kan van deze productie niet alleen genieten omwille van het spannende verhaal en de goede vertolkingen maar beslist ook van de vakkundige manier waarmee deze achtdelige serie tot stand kwam. Daarom mag dit prachtige hoorspel bij geen enkele liefhebber van het genre in de collectie ontbreken. En wie het geduld kan opbrengen om per dag niet meer dan één aflevering te beluisteren, beleeft gegarandeerd een week lang van ontspannende spanning en bovenal veel luistergenot!